AH-1 Cobra, znany również jako „Huey Cobra”, „Cobra”, „Sea Cobra” i „Snake”, jest helikopterem szturmowym zaprojektowanym przez Bell Helicopter Textron. Obecnie w siłach zbrojnych USA jest wykorzystywany tylko w korpusie piechoty morskiej, natomiast w armii USA został całkowicie zastąpiony w przez AH-64 Apache.

Historia

Historia AH-1 jest blisko związana z rozwojem UH-1 Iroquois – poprzednika nowoczesnych helikopterów i symbolu wojny w Wietnamie.

Prototyp XH-40 uniósł się w powietrze po raz pierwszy 22 października 1956 roku i wszedł do służby tego samego roku jako HU-1A. Oznaczenie „HU” wzięło się od sławnej nazwy „Huey”, jednak w 1962 zmieniono skrót na UH-1. Pojawienie się UH-1 pozwoliło zastosować w praktyce teorię kawalerii powietrznej, jako nowej taktyki pozwalającej na szybkie przerzucenie żołnierzy na duże odległości tak, aby doprowadzić do walki z nieprzyjacielem w wybranym przez siebie miejscu i czasie.

Szybko stało się jasne, że nieuzbrojone UH-1 nie są w stanie sprzeciwić się wrogowi okupującemu przewidziane lądowiska. Uświadomiono sobie, że do prowadzenia tego typu operacji UH-1 potrzebuje silnego wsparcia ogniowego.

Wraz z eskalacją działań wojennych w Wietnamie rola helikopterów transportowych stale wzrastała, dlatego ich ochrona stawała się zadaniem coraz istotniejszym.

W grudniu 1962 Bell rozpoczął prywatne przedsięwzięcie mające na celu stworzenie helikoptera szturmowego dla wojsk USA w Wietnamie. Jego głównym zadaniem miała być ochrona piechoty i samodzielne prowadzenie walk.

Pierwszy projekt został opracowany na podstawie konstrukcji helikoptera „Model 47 H-13 Sioux”. Prototyp wzniósł się w powietrze w czerwcu 1963 jako „Model 207 Soux Scout”.

Projekt posiadał wszystkie kluczowe cechy helikoptera szturmowego: dwuosobowy kokpit, zredukowane skrzydła do mocowania broni i działko montowane na obrotowej wieżyczce. Po dokonaniu oględzin na początku 1964, armia uznała, że „Siux Scout” jest zbyt mały i za słabo uzbrojony by został użyty bojowo.

Z powodu niezadowolenia z powstałego „Sioux Scout” armia ogłosiła przetarg na Advanced Aerial Fire Suppot System (zaawansowany system wsparcia ogniowego z powietrza).

Przetarg doprowadził do powstania Lockheed AH-56 Cheyenne – ciężkiego helikoptera bojowego, który okazał się projektem zbyt ambitnym i kosztownym. W jego budowie zastosowano najnowocześniejsze technologie. Został stworzony w myśl zasady, iż przetrwanie helikoptera w walce można zapewnić tylko przez odpowiednie zbalansowanie szybkości, zwrotności i uzbrojenia.

W tym samym czasie Bell wciąż próbował stworzyć lekki i mały helikopter bojowy, który sprosta wymaganiom armii. W styczniu 1965 zainwestował milion dolarów amerykańskich, aby przystąpić do projektowania nowej konstrukcji. Łącząc sprawdzony mechanizm transmisji mocy, system śmigieł, silnik turbowałowy T53 zastosowany w UH-1 z założeniami użytymi do projektowania „Sioux Scout”, Bell stworzył „Model 209”.

Sytuacja w Wietnamie sprzyjała Modelowi 209. Ataki na siły amerykańskie w Wietnamie nasilały się, a do czerwca 1965 przerzucono tam 50 tysięcy amerykańskich żołnierzy.

1965 był również datą zakończenia przetargu na AAFSS, ale program borykał się z trudnościami natury technicznej i politycznej. W związku z tym armia potrzebowała tymczasowego rozwiązania. Zwrócono się do pięciu producentów helikopterów, aby wybrać najlepszy z możliwych, już istniejących projektów helikopterów bojowych. Brano pod uwagę uzbrojoną wersje Boeing CH-47A, Kaman UH-2, Piasecki 16H Pathfinder, Sikorski S-61 i Bell 209.

3 września 1965 Bell wyprodukował pierwszy prototyp, który pięć dni później dokonał dziewiczego lotu. Stało się to jedynie osiem miesięcy po rozpoczęciu projektowania. Po dokonaniu oceny i porównaniu go z innymi zgłoszonymi helikopterami, w kwietniu 1966 armia podpisała pierwszy kontrakt na produkcje 110 sztuk.

Dostawa

W czerwcu 1967 roku, dostarczono pierwsze egzemplarze AH-1G HueyCobra. Pierwotnie oznaczono go jako UH-1H jednak wkrótce zamieniono „U” na „A” od angielskiego słowa attack (atak).

Między 1967 a 1973, Bell wyprodukował 1116 egzemplarzy AH-1G.

Użycie bojowe

AH-1 Cobra były używane w ofensywie Tet w 1968 i wielu innych operacjach podczas wojny w Wietnamie.

Podczas operacji Pustynna Burza Cobry pełniły rolę wsparcia. Około 78 helikopterów AH-1 Piechoty Morskiej wykonało 1273 lotów bojowych bez strat w walce i z jedną stratą w wyniku wypadku.

Izraelskie Siły Powietrzne wykorzystały AH-1 do niszczenia syryjskich pojazdów opancerzonych i fortyfikacji. Zniszczono wiele syryjskich czołgów T-72.

Irańskie AH-1J brały udział w walkach z irackimi Mi-24 podczas konfliktu Irańsko-Irackiego. W wyniku walk między helikopterami strącono 10 AH-1J i 6 Mi-24.

AH-1 są wciąż używane przez USA i Izraelskie Siły Powietrzne z dobrymi rezultatami.

Eksploatacja

Helikopter AH-1 Cobra jest łatwiejszy w utrzymaniu niż AH-64 Apache, a mniejszy kadłub czyni go celem trudniejszym do trafienia. Te zalety sprawiają, że wciąż jest używany przez Piechotę Morską Stanów Zjednoczonych. Najczęściej jest on stosowany przeciwko celom opancerzonym.

Warianty

Jedno-silnikowe:
Model 209: Pierwotny prototyp.
AH-1G HueyCobra: Pierwotna wersja dla US Army.
JAH-1G HueyCobra: Jeden helikopter do testowania uzbrojenia.
TH-1G HueyCobra: Dwu miejscowa, dwusterowa wersja szkoleniowa.
Z.14 HueyCobra: Modyfikacja wersji AH-1G dla hiszpańskiej marynarki wojennej.
AH-1Q HueyCobra Unowocześniona wersja z przeciwczołgową rakietą TOW.
AH-1R: Unowocześniona wersja zasilana silnikiem T53-L-703.
AH-1S:
AH-1P: Wersja uzbrojona w rakiety TOW
AH-1E:
AH-1F:
Model 249: Eksperymentalna wersja z czterema łopatami.
Model 309 King Cobra: Eksperymentalna wersja z silnikiem Lycoming T-55-L-7C.

Dwu-silnikowe:
AH-1J SeaCobra:
AH-1J International: Eksportowa wersja modelu AH-1J SeaCobra.
AH-1T Improved SeaCobra: Unowocześniona SeaCobra
AH-1W SuperCobra („Whiskey Cobra”)
AH-1Z SuperCobra („Zulu Cobra”)
Cobra Venom: Wersja sugerowana przez Wielką Brytanię
Model 309 King Cobra: Eksperymentalna wersja z dwoma silnikami.
Użytkownicy
Bahrajn
AH-1E (12)
TAH-1P wersja szkoleniowa (6)
Hiszpania
Iran
AH-1J (dostarczono 202)
Izrael
AH-1S „Tzefa” צפע (ok. 50)
Japonia
AH-1S (produkowane na licencji przez Fuji Heavy Industries, dostarczono 89)
Jordania
AH-1F (33)
Korea Południowa
AH-1S (dostarczono 42)
AH-1F (dostarczono 20)
Pakistan
AH-1S (20)
AH-1F (20 + 20 zamówionych)
Tajwan
AH-1W (dostarczono 63)
Tajlandia
AH-1F (3)
Turcja
AH-1W (9)
AH-1P/S (dostarczono 32)
Stany Zjednoczone
Piechota Morska
AH-1W (dostarczono ok. 269)
Marynarka Wojenna
AH-1W (7)

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

%d bloggers like this: